Sistemlerde "Devrilme Noktası" (Tipping Point) Nedir?

"Devrilme noktası", bir sistemde, küçük ve kademeli değişikliklerin birikerek, sistemin durumunda ani, büyük ve genellikle geri döndürülemez bir değişime yol açtığı kritik bir eşiktir. Bu noktaya ulaşıldığında, sistem hızla yeni bir denge durumuna geçer.

Bu kavram, sosyolojiden ekolojiye, ekonomiden iklime kadar birçok alanda kullanılır. Sosyolojide, bir fikrin veya bir trendin, kritik bir kitleye ulaştıktan sonra aniden ve hızla tüm topluma yayılması bir devrilme noktasıdır. Ekolojide, bir gölün yavaş yavaş kirlenmesi, ancak belirli bir kirlilik seviyesini aştıktan sonra aniden tüm balıkların ölmesi ve ekosistemin çökmesi bir devrilme noktasıdır. İklim Biliminde, kutuplardaki buzulların yavaş yavaş erimesi, ancak belirli bir sıcaklık eşiği geçildiğinde, geri döndürülemez ve kendi kendini besleyen bir erime sürecinin başlaması endişesi, bir devrilme noktası senaryosudur. Devrilme noktası, bir sistemin dayanıklılığının aşıldığı ve küçük bir değişikliğin bile dramatik sonuçlar doğurduğu "bardağı taşıran son damla" anıdır.

Kelimeler: devrilme noktası, tipping point, sistem teorisi, sosyoloji, ekoloji, iklim değişikliği, geri bildirim döngüsü