"Murphy Kanunları" Nereden Gelir ve Gerçek midir?
"Murphy Kanunları", genellikle "Eğer bir işin ters gitme olasılığı varsa, ters gidecektir" şeklinde özetlenen, kötümser ama mizahi bir halk deyişleri bütünüdür. Bu kanunların bilimsel bir geçerliliği olmasa da, insan psikolojisi ve olasılık algısıyla ilgili ilginç gerçekleri yansıtırlar.
Terimin kökeni, 1949 yılında Edwards Hava Kuvvetleri Üssü'nde çalışan ve insan vücudunun ivmelenmeye ne kadar dayanabildiğini test eden bir mühendis olan Yüzbaşı Edward A. Murphy, Jr.'a atfedilir. Bir teknisyenin, bir sensörü her iki şekilde de takılması mümkün olmasına rağmen yanlış takması üzerine Murphy'nin, "Eğer bir işi yanlış yapmanın bir yolu varsa, o kişi onu bulacaktır" dediği söylenir. Bu söz, proje yöneticisi tarafından "Murphy Kanunu" olarak adlandırılmış ve zamanla popülerleşmiştir. Murphy Kanunları gerçek bir fizik yasası değildir. Ancak, "doğrulama yanlılığı" (sadece ters giden şeyleri fark edip hatırlamamız), istatistiksel olasılıklar (bir şeyin defalarca yapıldığında eninde sonunda bir hata olma ihtimali) ve karmaşık sistemlerin doğası gereği daha fazla hata noktasına sahip olması gibi nedenlerle, bize genellikle doğruymuş gibi gelirler.
Kelimeler: murphy kanunları, psikoloji, bilişsel yanlılık, olasılık, halk deyişi, edward murphy
İlgini Çekebilir
Bir Şırınga (Enjektör) Sıvıyı Nasıl Çeker ve İter?
Bir şırınganın sıvı çekip itmesi, basit bir piston-silindir mekanizması ve hava basıncı prensiplerine dayanır. Şırınga, ucu iğneli bir silindir ve bu ...
GörüntüleNeden Bazı İnsanların Yazısı Kötüdür?
Yazı yazma becerisi, karmaşık bir motor ve bilişsel süreçtir ve el yazısının "kötü" veya "okunaksız" olması birkaç farklı faktörden kaynaklanabilir. T...
GörüntüleYapraklar Neden Yeşil Renktedir?
Yaprakların yeşil renkte görünmesinin temel nedeni, içerdikleri "klorofil" adlı bir pigmenttir. Klorofil, bitkilerin fotosentez yapmasını sağlayan, ya...
GörüntüleNeden Bazen 'İç Çekme' İhtiyacı Duyarız?
İç çekmek, normal nefes alma düzenimizden daha derin ve genellikle daha yavaş bir nefes alıp verme eylemidir. Bu davranışın hem fizyolojik hem de psik...
Görüntüle"Basit Hata" (Unforced Error) Nedir?
"Basit hata" (Unforced Error), teniste bir oyuncunun, rakibin vuruşundan kaynaklanan herhangi bir baskı veya zorluk olmaksızın, tamamen kendi hatasıyl...
GörüntüleNeden Bazı İçecekler (Kola Gibi) Açıldığında Köpürerek Taşar?
Kola gibi gazlı içeceklerin kapağı açıldığında bazen köpürerek taşmasının nedeni, içeceğin içinde yüksek basınç altında çözünmüş olan karbondioksit (C...
Görüntüle"Pastırma Yazı" Nedir?
"Pastırma yazı", sonbahar mevsiminde, genellikle Ekim ayının sonu ile Kasım ayının ortaları arasında yaşanan, sıcak ve güneşli, adeta yazdan kalma bir...
GörüntüleBir Mikroskop Nesneleri Nasıl Büyütür?
Bir mikroskop, çok küçük nesnelerin çıplak gözle görülemeyecek kadar ayrıntılı bir şekilde büyütülmüş bir görüntüsünü oluşturmak için genellikle birde...
GörüntüleBir Yıldızın Rengi Bize Onun Hakkında Ne Gibi Bilgiler Verir?
Bir yıldızın rengi, onun yüzey sıcaklığı hakkında doğrudan bilgi veren en temel özelliktir. Bu durum, günlük hayatta ısıtılan bir metalin renk değişti...
GörüntüleLastik Neden Yapılır?
Araç lastikleri, tek bir malzemeden değil, dayanıklılık, esneklik, yol tutuşu ve uzun ömür gibi farklı özellikleri bir araya getiren karmaşık bir malz...
Görüntüle