Neden Bazıları Sabah İnsanı, Bazıları Gece Kuşudur?
İnsanların sabahları mı yoksa akşamları mı daha enerjik ve verimli olduğu, büyük ölçüde "sirkadiyen ritim" adı verilen içsel biyolojik saatlerindeki bireysel farklılıklardan kaynaklanır. Bu iç saat, uyku-uyanıklık döngümüzü, hormon salınımını, vücut sıcaklığını ve diğer birçok fizyolojik süreci yaklaşık 24 saatlik bir periyotta düzenler.
Herkesin sirkadiyen ritmi biraz farklıdır ve bu da "kronotip" olarak bilinen bir tercihe yol açar. "Sabah insanları" (veya tarlakuşları), iç saatleri daha erken bir döngüye ayarlı olduğu için sabahları kolayca uyanır, günün erken saatlerinde en enerjik ve zinde olurlar ve akşamları erken yorulurlar. "Gece kuşları" (veya baykuşlar) ise, iç saatleri daha geç bir döngüye ayarlı olduğu için sabahları uyanmakta zorlanır, günün ilerleyen saatlerinde ve akşamları daha enerjik ve yaratıcı olurlar ve geç saatlere kadar uyanık kalma eğilimindedirler. Bu kronotip tercihleri, genetik faktörlerin yanı sıra yaş ve yaşam tarzı gibi etkenlerden de etkilenebilir.
Kelimeler: sabah insanı, gece kuşu, sirkadiyen ritim, kronotip, uyku, biyoloji
İlgini Çekebilir
Monitör Nedir?
Monitör, bir bilgisayarın ekran kartı tarafından üretilen görsel sinyalleri, kullanıcıların görebileceği bir görüntüye dönüştüren bir çıktı (output) c...
GörüntüleBir Tuvalet Sifonu Nasıl Çalışır?
Bir tuvalet sifonunun çalışma prensibi, "sifon etkisi" adı verilen basit bir fizik kuralına ve suyun yerçekimiyle hareketine dayanır. Sifon çekildiğin...
Görüntüleİnsan Beynindeki "Glia Hücreleri"nin Görevi Nedir?
Glia hücreleri veya nöroglia, sinir sisteminde bulunan ve uzun süre sadece nöronlara (sinir hücreleri) yapısal destek sağlayan "yapıştırıcı" hücreler ...
GörüntüleFotoğrafları Daha İyi Çekmek İçin Telefon Ayarları
Akıllı telefon kameraları gün geçtikçe gelişse de, harika fotoğraflar çekmek sadece iyi bir telefona sahip olmakla bitmez. Telefonunuzun kamera ayarla...
GörüntüleTsunami ve Gelgit Dalgası Arasındaki Fark Nedir?
Tsunami ve gelgit dalgası (medcezir dalgası) terimleri bazen yanlışlıkla birbirinin yerine kullanılsa da, aslında tamamen farklı nedenlerle oluşan ve ...
GörüntüleBir Şemsiye Nasıl Açılır ve Kapanır?
Bir şemsiyenin açılıp kapanma mekanizması, basit ama akıllıca bir kaldıraç ve menteşe sistemine dayanır. Şemsiyenin ana direğine (sap) bağlı, "kaburga...
GörüntüleYouTube'da "Kanal" Nedir?
YouTube'da "kanal", bir kullanıcının veya bir markanın, kendi video içeriklerini yüklediği, organize ettiği ve halka sunduğu kişisel bir sayfadır. Her...
GörüntüleYunuslar Nasıl Uyur?
Yunuslar ve diğer balinalar, "tek yarım küreli yavaş dalga uykusu" (unihemispheric slow-wave sleep) adı verilen çok özel bir yöntemle uyurlar. Bu, bey...
GörüntüleDolmabahçe Sarayı Nedir?
Dolmabahçe Sarayı, İstanbul'da, Boğaziçi'nin kıyısında yer alan ve Osmanlı İmparatorluğu'nun son dönemlerine damgasını vuran, Batılılaşma etkilerinin ...
Görüntüle"Mutlak Sıfır" (Absolute Zero) Nedir ve Ulaşmak Mümkün müdür?
Mutlak sıfır, teorik olarak mümkün olan en düşük sıcaklıktır. Bu noktada, bir maddedeki atomların ve moleküllerin klasik anlamdaki tüm termal (ısı) ha...
Görüntüle