Tuz, Buzun Erimesini Nasıl Hızlandırır?

Tuzun, buzlu yollara veya dondurma yapımında kullanılan buzun üzerine serpildiğinde, buzu eritmesi veya daha doğrusu erime sürecini hızlandırması, "donma noktası alçalması" adı verilen bir kimyasal prensibe dayanır.

Saf su, 0°C'de donar ve 0°C'de erir. Bu sıcaklıkta, su molekülleri hem donma hem de erime eğilimindedir ve bir denge hali vardır. Suya tuz (sodyum klorür) eklendiğinde, tuz iyonları (sodyum ve klorür) su moleküllerinin arasına girer. Bu yabancı iyonlar, su moleküllerinin düzenli bir buz kristal yapısı oluşturmasını zorlaştırır. Yani, suyun tekrar donabilmesi için sıcaklığın 0°C'nin daha da altına düşmesi gerekir. Bu duruma "donma noktası alçalması" denir. Buzlu bir yola tuz serpildiğinde, tuz, buzun yüzeyindeki ince su tabakasında çözünür ve bu tuzlu suyun donma noktasını düşürür. Örneğin, donma noktası -5°C'ye düşerse ve hava sıcaklığı -2°C ise, normalde donmuş halde kalacak olan buz, bu yeni düşük donma noktası nedeniyle erimeye başlar. Yani tuz, aslında buzu doğrudan eritmez, sadece onun çok daha düşük sıcaklıklarda donmasını sağlayarak erimiş halde kalmasına neden olur.

Kelimeler: tuz, buz, donma noktası alçalması, kimya, fizik, kış, yol güvenliği