Geleneksel Sabun Nasıl Yapılır? (Sabunlaşma)

Geleneksel katı sabun, "sabunlaşma" (saponification) adı verilen basit bir kimyasal reaksiyonla üretilir. Bu reaksiyon, bir yağ veya katı yağ ile güçlü bir alkali (baz) olan sodyum hidroksitin (kostik soda) birleşmesidir.

1. Malzemelerin Hazırlanması: Sabun yapımında çeşitli bitkisel yağlar (zeytinyağı, hindistancevizi yağı, palm yağı gibi) veya hayvansal yağlar kullanılır. Sodyum hidroksit ise, suyun içinde dikkatlice çözülerek bir "kostik çözeltisi" hazırlanır. Bu işlem ısı açığa çıkardığı için dikkat gerektirir.

2. Sabunlaşma Reaksiyonu: Yağlar belirli bir sıcaklığa kadar ısıtılır. Kostik çözeltisi de benzer bir sıcaklığa soğutulduktan sonra, yavaşça ve sürekli karıştırılarak yağların içine eklenir. Bu noktada sabunlaşma reaksiyonu başlar. Sodyum hidroksit, yağ moleküllerini (trigliseritleri) parçalayarak onları "sabun molekülleri" (yağ asidi tuzları) ve "gliserin"e dönüştürür. Karışım, puding kıvamına gelene kadar karıştırılır.

3. Kalıplama ve Kürlenme: Karışım, kalıplara dökülür ve kendi ısısıyla reaksiyonun tamamlanması için genellikle 24-48 saat boyunca sarılarak bekletilir. Bu sürenin sonunda sabun katılaşır. Ancak hala kostik içerdiği için hemen kullanılamaz. Kalıptan çıkarılıp kesildikten sonra, sabunlaşma reaksiyonunun tamamen bitmesi ve pH değerinin düşmesi için, genellikle 4 ila 6 hafta boyunca, hava alan bir yerde "kürlenmeye" (dinlenmeye) bırakılır.

Kelimeler: sabun yapımı, sabunlaşma, kostik soda, nasıl yapılır, kimya, geleneksel, zeytinyağlı sabun