Gezegen Nedir?

Gezegen, bir yıldızın veya yıldız kalıntılarının yörüngesinde dönen, kendi kütle çekimi sayesinde küresel bir şekil alacak kadar büyük olan, ancak bir termonükleer füzyon başlatacak kadar büyük olmayan bir gök cismidir. Uluslararası Astronomi Birliği (IAU) tarafından 2006'da yapılan tanım, modern astronominin temelini oluşturur.

Bir Gök Cisminin Gezegen Olma Şartları: IAU'nun tanımına göre, Güneş Sistemi'mizdeki bir gök cisminin "gezegen" olarak sınıflandırılması için üç temel kriteri karşılaması gerekir: 1. Güneş'in yörüngesinde dönmelidir. 2. Kendi kütle çekiminin, katı cisim kuvvetlerini yenecek ve onu hidrostatik denge (neredeyse küresel) şeklinde yuvarlaklaştıracak kadar büyük bir kütleye sahip olmalıdır. 3. Yörüngesindeki komşu bölgeyi diğer küçük gök cisimlerinden "temizlemiş" olmalıdır. Yani, yörüngesindeki en baskın kütle çekim gücüne sahip olmalıdır.

Gezegen Türleri: Gezegenler, yapılarına göre temel olarak ikiye ayrılır. Karasal Gezegenler: Yüzeyleri katı ve kayalıktır. Güneş Sistemi'mizdeki ilk dört gezegen olan Merkür, Venüs, Dünya ve Mars bu gruba girer. Gaz Devleri ve Buz Devleri (Jovian Gezegenler): Çok büyük ve çoğunlukla gaz veya "buz" (su, amonyak, metan gibi donmuş uçucu maddeler) halinde olan gezegenlerdir. Jüpiter ve Satürn "gaz devleri", Uranüs ve Neptün ise "buz devleri" olarak sınıflandırılır.

Cüce Gezegenler: Plüton gibi bazı gök cisimleri, ilk iki kriteri karşılasalar da, yörüngelerini temizleyemedikleri için "cüce gezegen" olarak sınıflandırılırlar. Bu, onların yörüngelerinde kendilerine benzer başka küçük cisimlerin de bulunduğu anlamına gelir.

Kelimeler: gezegen, bilim, astronomi, güneş sistemi, iau, karasal gezegen, gaz devi