Jeotlar (Geodes) Nasıl Oluşur?

Jeotlar, dışarıdan sıradan bir kaya gibi görünen, ancak içi genellikle kuvars veya ametist gibi kristallerle kaplı, küresel veya oval, içi boş kaya oluşumlarıdır. Oluşumları milyonlarca yıl süren jeolojik bir süreçtir.

Süreç, volkanik veya tortul kayaçların içinde bir boşluğun oluşmasıyla başlar. Bu boşluk, volkanik lavların içindeki bir gaz kabarcığı veya bir ağaç kökünün çürümesiyle oluşan bir oyuk olabilir. Zamanla, mineral bakımından zengin yeraltı suları veya hidrotermal sıvılar, kayanın gözenekli yapısından sızarak bu boşluğun içine dolar. Su, boşluğun içinde yavaşça buharlaştığında veya soğuduğunda, taşıdığı mineraller (silisyum dioksit gibi) boşluğun iç duvarlarına çökelmeye başlar. Bu çökelme süreci, milyonlarca yıl boyunca katman katman devam eder. Koşullar uygun olduğunda, mineraller yavaş yavaş büyüyerek, genellikle boşluğun merkezine doğru uzanan, göz alıcı kristal yapılarını oluştururlar. Jeotun içindeki kristallerin rengi, suyun içinde çözünmüş olan minerallerin türüne (demir, manganez vb.) bağlıdır.

Kelimeler: jeot, geode, kristal, mineral, jeoloji, kayaç, kuvars, ametist